Sau khi tẩm niệm Chúa Giêsu trong ngô mộ mới, Ông Giuse nài nỉ Maria và các môn đồ về nhà ông nghỉ qua ngày Sabbath: ”Một mình tôi ở nhà, tôi không thể chịu nổi sau những biến cố này.” Maria thầm nghĩ ” chính mình cũng không thể chịu nổi! Hôm qua và hôm nay là ngày đen tối nhất trong đời. Mình cũng không thể chịu nổi một mình và cũng chẳng có ai có thể chịu nổi một mình được!” Các bạn thân thiết của Chúa Giesu sau khi tan rã trong những giờ phút kinh hoàng hôm qua nay đã lần lượt tụ tập lại đây đông đủ vào chiều ngày Sabbath. Tất cả về đây không phải do tình cờ mà vì họ đều thương mến thày mình, họ đã trở thành một gia đình, thân thiết hơn chính gia đình của riêng họ. Thày đã mất, họ phải gắn bó với nhau, nếu không sẽ bị bơ vơ, lạc lõng! Maria tự nghĩ: “Mọi người ở đây rồi, ngoại trừ Giuda Iscariot, người môn đệ phản thày khi bán thày mình và rồi lại khước từ tìm sự thứ tha. Có người đã báo tin hắn đã thắt cổ chết !”

Maria lòng quặn đau khẽ thở dài: ”thế là Giuda đã được chôn tại cánh đồng người thợ gốm, còn Chúa Giêsu được chôn táng trong nấm mồ mới của Giuse. Giờ đây thì tức giận hay nước mắt cũng chẳng thể làm cho họ sống lại hay có một cơ hội lần thứ hai nữa!"

Maria, đủ rồi! Đủ rồi! Khi Chúa Giêsu mới được bốn mươi ngày, trong đền thờ, cụ già Simeon khi trao hài nhi Giêsu lại cho mình đã chẳng nói cho mình biết là “một lưỡi gươm sắc sẽ đâm thấu tâm hồn bà” đó sao ? Và đã nhiều lần đúng như vậy!

Yên lặng ngồi ngắm nhìn hằng hà tinh tú trên vòm trời và dần đà lấy lại được sự an tịnh, Maria nghĩ lại và suy niệm những lần lưỡi gươm của ông già Simeon đã đâm thấu tâm hồn mình:

Maria nhớ lại ngày tại đền thờ khi cùng thánh Giuse mang Hài Nhi Giêsu để dâng lên Thiên Chúa như luật định, cái nhìn của cụ già Simeon thấu qua hồn mình khi ông nói “Thiên Chúa đã đặt cháu bé này làm duyên cớ cho nhiều người Israel ngã xuống hay đứng lên, cháu còn là dấu hiệu cho nhiều người chống báng… Còn chính bà, một lưỡi gươm sẽ đâm thấu tâm hồn bà.”

Maira đã ôm ghì Hài Nhi vào lòng, quyết tâm bảo vệ người con qúy yêu này bằng mọi gía. Nhưng Maria cảm nghiệm rằng mình bất lực, chẳng thể làm gì hơn được trước nỗi đau của những vết cắt và những giọt máu khi Hài Nhi chịu phép cắt bì. Maria cảm nghiệm cơn đau xoáy buốt tâm hồn mình.

Lưỡi gươm kế tiếp mà cụ già Simeon báo đã xẩy ra ngay đêm hôm đó khi Maria bồng Hài Nhi Giêsu chạy trốn sang Aicập giữa đêm khuya để tránh khỏi cuộc tàn sát dã man của binh linh vua Herodê. Trên lưng lừa với chút hành trang nhỏ, Maria bồng Hài Nhi đang ngủ yên trốn chạy. Giuse hối thúc chú lừa mau bước trên quãng đường lưu lạc.

Với Maria, cuộc chạy chốn này ám ảnh hoài khi nghĩ đến hình ảnh các hài nhi bị sa vào tay bọn lính gian ác, chúng bị chém giết thê thảm. Tiếng khóc than của các bà mẹ vô tội còn âm vang đó đây. Maria tự hỏi nếu như Giuse không kịp thời chạy chốn thì thâm phận Hài Nhi sẽ ra sao? Maria rùng mình khinh hãi. Cơn đau xé nát tim trước nỗi lo sợ bàng hoàng ấy. Maria trần trọc suốt nhiều tuần lễ khi nghĩ tới sự bất lực và nhỏ yếu của con người không thể bảo đảm cho sự an toàn cho Hài Nhi, rồi tự nhủ: “Đây là lần đầu tiên mình phải đối đầu với cái thế giới - nơi mà Thiên Chúa có thể bị thua cuộc!”

Cuốc chạy trốn tuy lo sợ, hãi hùng nhưng không sánh vào đâu với lần Hài Nhi Giêsu bị lạc trong đền thờ. Maria trầm ngâm: ”Đây là lần mình học bài học kế tiếp về lưỡi gươm mà mình không thể nào điều khiển được khi phải đối diện với chương trình nhiệm mầu của Thiên Chúa Cha. “Cha mẹ lại không biết con phải làm công việc của Cha con sao? “ Thực khó hiểu! Công việc của Cha con? Như vậy là mình phải tôn trọng sự lựa chọn tự do của Hài nhi? Nỗi lo lắng lẫn khổ đau đó còn nối dài trong cuộc sống mỗi khi phải tìm ra ý Chúa Cha trong mọi biến cố cuả cuộc đời.

Chuyển mình để cố tìm một thế ngồi cho thoải mái hơn, Maria thầm nhớ: “Mình tưởng lưỡi gươm thương đau của cụ gíà Simeon không còn nữa khi cuộc sống tại Nazareth rất an bình và đầm ấm, khi mọi người cùng sống khăng khít, thân tình với nhau. Nhưng nhìn lại mình mới thấy đó mới chỉ bắt đầu mà thôi."

Thấm thoát 30 măm trôi qua, Đức Kitô bắt đầu bôn ba đi rao giảng “Nước Trời đã đến gần” Đôi lần đi theo để lắng nghe lời người giảng dạy, Maria rất cảm động trước những giáo huấn của Ngài. Lần kia, vì nóng lòng muốn gặp con, Maria cho người nhắn tin là “mẹ và mấy người thân muốn tới thăm.”

Maria lắc đầu nhớ lại , chắc tin nhắn này đã làm gián đoạn bài giảng của Ngài về Thiên Chúa Cha và nước trời. “Ai là mẹ ta? Ai là anh chị em ta?” Lời ngài nói vang lên, mọi người nghe rõ, “Đó là người làm theo ý Chúa Cha. Đó chính là mẹ ta, là anh chị em ta”.

Maria sững sờ như thể bị chối từ, không được nhìn nhận nữa. Cả cuộc đời cùng chia vui sẻ muộn! Một chối từ trọn vẹn tình yêu thương mà Maria và Giuse đã dành cho Ngài. Bao công lao nuôi nấng, dưỡng dục, khổ đau, vất vả ! Tất cả mọi sự ! Cảm giác mất mát đó đã lên tới tột đỉnh ! Lời giảng đó như tảng đá lớn ngoài cửa mồ đã bị đóng lại và Maria ở trong đó với tối tăm và bóng tối. Maria cảm thấy cuộc đời mình đã chết, đã mất tất cả.

Gẫm suy những lời Ngài nói với dân chúng, giờ đây Maria nghiệm thấy rằng Ngài không chối từ mình, không lãng quên tình yêu thuơng của mình. Điều Ngài muốn nói với dân chúng và với chính mình nữa là “tuân theo Thánh ý Chúa Cha là điều thiết yếu.” Đúng vậy, Maria nhớ lại câu nói mà trước đây 30 năm Hài Nhi Giêsu đã nói “Cha mẹ không biết con phải làm công việc của Cha con sao?”

Thế ra, Ngài đã mở rộng cánh cửa gia đình chứ không phải là đóng kín lại. Ngài đã lăn tảng đá cửa mồ mà một lần mình đã nghĩ rằng nói sẽ giữ kín mình trong đó. Ngài đã mời gọi và chào đón mọi người, cùng với Ngài để yêu mến và tuân theo ý Chúa Cha. Đó là điều cần phải làm và thực sự nhờ đó, đời mình đã được phong phú hơn.

Một con gió lạnh thoáng qua Maria rùng mình, nhớ lại tất cả những gì đã chứng kiến và cảm nghiệm được những gì các môn đệ tường thuật lại từng chi tiết mới xẩy ra trong mấy ngày hôm nay;

Gioan kể cho Maria nghe, Phêrô và Jacobê thêm vào chi tiết những gì xảy ra từ vườn Cây Dầu, qua ánh mắt họ và những chi tiết họ kể, Maria cảm thấy như mình có mặt tại đó, chứng kiến Chúa Giêsu, đối diện với cái chết sắp đến, nỗi đau buồn, cô đơn, sự tín thác hoàn toàn nơi Chúa Cha. Maria nhìn thấy mồ hôi máu tuôn rơi trong khi Ngài cầu nguyện, nghe tiếng Ngài vang vọng lên Chúa Cha “Xin đừng theo ý con, một theo ý Cha”. Trong khi đó các môn đệ đã ngủ gục, không thể thức được với thày mình. Phêrô thưa với Maria: “Chúng con có lỗi với Thày!”

Tiếp theo đó là đoàn binh lính tới bắt Chúa, Giuda với cái hôn để nộp thày mình. Cảnh môn đệ bỏ chạy thoát thân. Tội nghiệp Marcô, mình trần trốn thoát. Cảnh Chúa bị trao cho thượng tế Caipha, trước thượng hội dồng xét xử. Cảnh Phêrô chối thày 3 lần. Phêrô nói: “Khi con nghe tiếng gà gáy lần thứ ba, tôi nhớ lại lời Ngài đã báo trước rằng tôi sẽ chối thày. Cùng lúc đó, chúng điệu Ngài sang tổng trấn Philatô, Ngài đi ngang qua chỗ tôi đứng. Tôi nhìn ngài, Ngài nhìn thẳng vào mắt tôi, Ngài không giận giữ. Ngài nhìn tôi với con mắt buồn! Cái nhìn đó làm tan nát tim tôi.”

Gioan kể tiếp, trước tòa Philatô, họ không tìm được tội nào để kết án Ngài. Nhóm thượng tế xúi dục dân chúng đòi tha Baraba và xử án Chúa Giêsu. Vì áp lực của dân chúng, Philatô trao Người cho lý hình đánh đòn, đội mạo gai và xỉ nhục Ngài.

Giờ nghĩ lại thấy rùng mình khiếp sợ. Maria đứng dậy, chậm rãi bước ra cửa sổ để hít chút không khí trong lành. Mặt trăng đã xế bóng. Maria ngồi trên bục gỗ bên cạnh cửa sổ, dựa đầu vào tường ngắm nhìn bầu trời. Maria biết rằng mình sẽ phải sống lại những giây phút kinh hoàng này suốt cuộc đời.

Vào giờ thừ ba, có tiếng đập cửa mạnh. Maria đang nóng lòng chờ đợi tin tức về Chúa Giêsu, vội ngó qua cửa sổ xem ai đến. Chính là Gioan. Maria vội vã ra cửa, tim đập mạnh vì hồi hộp, chắc có điều gì khủng khiếp xẩy ra vì nét mặt Gioan trắng bạch, ông ấp úng không ra tiếng! “Gioan, có gì vậy? Nói cho tôi biết có gì xảy ra cho Chúa Giêsu phải không.?" Gioan nói cách gượng ngạo:” Ngài đã bị kết án tử hình, đóng đanh vào thập giá, và giờ này Người đang trên đường lên Núi Sọ.” Maria hỏi dồn: “Họ dẫn Ngài qua ngả đường nào?”. Gioan đáp:“Con đường thường đi đó.” Maria thúc dục: “Vậy dẫn tôi tới đó đi.”

Băng qua mấy con đường tắt hai người tới một góc đường trước khi quân lính tới để mở đường cho đoàn người tiến lên Núi Sọ. Kìa bóng dáng người con yêu đang lảo đảo trên đường vai mang cây thập giá nặng trĩu. Đầu đội mạo gai nhọn, vẫn còn dướm máu. Máu vấy đầy người, ngay cả tấm áo ngoài cũng thấm đầy máu. Maria giơ tay đón người con. Hai mặt nhìn nhau trong giòng lệ xót thương, cay đắng. Lòng quặn đau, lưỡi gươm sắc thấu suốt hồn người mẹ. Chúa Giêsu giật đầu như để cám ơn người mẹ mình. Ngài biết Maria sẽ có mặt trên chặng đường thương khó này. Maria bước lùi lại sau để dựa vào tường sau khi Chúa Giêsu đi qua khỏi. Maria hỏi Gioan: “Chúng ta có thể lên đỉnh đồi trước khi họ tới được không?" Gioan đáp: “Chúng ta có thể đi vòng quanh lối khác. Tôi tin rằng chúng ta có thể tới đó trước được.” “Vậy chúng ta cùng đi.”

Vầng trăng tiếp tục di chuyển và lúc này tới cạnh cửa sổ rồi. Maria vẫn ngồi đó, miên man trong tâm tư những hình ảnh đau thương hôm qua. “Tử hình thập gía” đó là hình phạt khủng khiếp mình chưa hề tưởng tượng được nó kinh hoàng đến thế.

Chứng kiến hai phạm nhân bị đóng đinh với Ngài, nghe tiếng họ rên la khi mũi đinh đâm thâu qua chân, tay hay khi thập tự được dựng lên đã là một sự kinh hoàng ngoài sức chịu đựng của mình. Nhưng chứng kiến chính người con yêu qúy của mình chịu đựng cùng một cực hình đó, đó là cả một thế giới khổ đau khác mà mình đã không nghĩ tới nó có thể xẩy đến. Giờ đây mình cảm nghiệm nó, mình trải qua những giây phút kinh hoàng của cuộc đời.

Maria không nghĩ tới lưỡi gươm của cụ già Simeon. Maria không còn sống nữa. Maria đã cùng khổ đau, hấp hối với con mình. Ngắm nhìn Ngàì lịm ngất trong niềm đau mà không làm gì để giảm vơi niềm đau đó cho con mình, cho dù một chút thôi ! Nỗi đau này dường như vô tận, Còn nỗi sầu nào cao vời hơn khi thấy người con yêu duy nhất của mình bị treo trên thập gíá hấp hối thương đau, trong hơi thở cuối cùng đã trao lời trăn trối cho người mẹ và người môn đệ dấu yêu của mình: “Thưa Bà, Đây là con bà” và “Đây là mẹ con”. Cả đời mẹ là trọn ven hiến dâng khởi đầu bằng tiếng Xin Vâng ưng thuận làm mẹ. Lúc này đây không còn gì cả. Trần gian hoang vắng, chỉ còn mẹ và người con yêu đang hấp hối, quặn đau.

Cùng với Gioan, Maria đứng đó để cùng thông phần khổ đau với con mình, từng hơi thở thoi thóp, tứng cơn đau mỗi lúc một dâng cao. Maria đã thực sự cùng chết với con khi Ngài cảm thấy dường như chính Chúa Cha cũng bỏ Ngài. Maria đứng đó để chứng kiến niềm tin yêu và hoàn toàn phó thác nơi Thiên Chúa Cha của con mình. Ngài biết rằng Tình yêu của Chúa Cha vẫn còn đó, nhưng nó ẩn mình trong sự chết và Ngài đang hấp hối. Trong hơi thở cuối cùng, Chúa Giêsu nói: “Mọi sự đã hoàn tất.” Rồi Người gục đầu xuống và than thở.

Ông Giuse và ông Nicodemus tháo đanh, đem xác Chúa xuống. Các ông đặt thân xác bất động của Chúa vào lòng mẹ để họ chuẩn bị khăn liệm và chuyển vào huyệt mộ. Ôm xác con, lòng mẹ quặn đau. Maria cảm thấy lòng mình trống vắng như ngôi mồ kia. Hoang vắng, lạnh lùng, mọi sự đều vô nghĩa. Làm sao mình có thể chịu nổi cảnh chia li này? Tại sao mình không cùng chết với người con qúi yêu?

Maria lớn tiếng:”mình hoàn toàn cô độc. Mình hoàn toàn vô dụng!” Một thoáng nghĩ tới với Maria. “Mình đâu có đơn côi - không bao giờ ! Chúa luôn yêu mình, luôn ở với mình mà. Ngay giây phút cuối cùng cuộc đời, Chúa còn cố sức để trao phó mình cho Gioan và Gioan cho mình coi sóc. Maria nghĩ, Chúa muốn trao tất cả các môn đệ của Ngài cho mình. Mình là mẹ họ. Họ cần mình. Đó là lý do mình phải sống. Nhưng mình phải làm gì đây khi Chúa không ở bên? “Lại lưỡi gươm của Simeon nữa! Nhưng lưỡi gươm này có là gì nữa đâu khi mình chẳng còn gì nữa!”

Giây phút này Maria mới hiểu tất cả những sự việc đã qua. Mỗi lát gươm khổ đau không phân rẽ mình với Ngài, nhưng thực ra lại kéo mình lại gần Ngài hơn, kéo mình lên một mức độ thân tình hơn. Hẳn lưỡi gươm sau cùng này cũng vậy. Mình sẽ gần Ngài hơn.

Vẫn nhìn qua cửa sổ, Maria nhìn thấy ánh nắng phía chân trời xa mờ, và nghe thấy có tiêng chân người dưới nhà. Thì ra đó là mấy phụ nữ chuẩn bị để đi ra mồ tẩm liệm xác Chúa cho chu đáo hơn. Tối qua Maria đã trao cho họ hộp Mộc dược và nhũ hương của các nhà đạo sĩ dâng hiến hơn ba mươi Năm trước đây.

Nhìn theo bóng của mấy phụ nữ bước lần trên đường mòn dẫn tời ngôi mộ, Maria bỗng cảm thấy một tia hy vọng lóe lên trong tâm hồn mình như búp chuối xanh nhú mình qua thân cây khô cằn vào buổi sáng mùa xuân để đón chào mùa xuân tới. Một sức sống mới xuất hiện, chiến thắng cái chết của mùa đông lạnh giá cay nghiệt.

Maria nhủ thầm: “phải chăng?” qua hơi thở hổn hển vì xúc động, “phải chăng chính Chúa đã nói:” Hãy phá hủy đền thờ này đi, ta sẽ xây dựng lại trong ba ngày.” Hôm nay là ngày thứ ba. Phải chăng . . . . ? !

Trần Minh Đoán
Viết theo M.L.del Mastro